مهمترین دیدگاههای نشست هماندیشی دانشگاهیان استان لرستان
۱۴۰۱/۰۸/۲۰
نشست هماندیشی دانشگاهیان استان لرستان با حضور آیتالله علیرضا اعرافی، مدیر حوزههای علمیه کشور و عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی برگزار شد و رؤسای دانشگاهها و مراکز آموزش عالی استان لرستان و برخی اعضای هیئت علمی، یاوران علمی و دانشجویان آموزش عالی استان، دیدگاههای خود را با آیتالله علیرضا اعرافی، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، در میان گذاشتند.
به گزارش اداره روابط عمومی دانشگاه لرستان، این نشست گفتوگومحور و هماندیشی، شامگاه پنجشنبه، 19 آبانماه، به میزبانی دانشگاه لرستان، برگزار و نقطهنظرات و دیدگاههای مختلف با تکیه بر موضوع «چالشهای فراروی دانشگاهها و نقش حوزههای علمیه و شورای عالی انقلاب فرهنگی در رفع این چالشها»، مطرح شد.
مهمترین دیدگاههای مطرح شده در نشست هماندیشی دانشگاهیان استان لرستان، به این شرح است:
1ـ مشکلات و چالشهایی که امروز در جامعه داریم قابل پیشبینی بودهاند؛ از ظرفیت علمی دانشگاهها و مراکز علمی برای پیشبینی و برنامهریزی برای چالشهای آینده باید استفاده کرد. یکی از وظایف دانشگاهها بهویژه دانشگاههای نسل چهار و پنج، پیشبینی مسائل و ارائه راهحل به سیاستگذاران و مدیران کشور برای حل مسائل است. در این زمینه به قدر کافی از ظرفیت دانشگاهها استفاده نشده است.
2ـ توقع داریم اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی به استانهای مختلف کشور سفر کنند و با حضور در جمع دانشگاهیان هر استان، مسائل و مشکلات را از زبان دانشگاهیان استانها بشنوند.
3ـ شاهد ضعف عدالت در توسعه آموزش عالی در سطح استانهای کشور هستیم؛ در برخی استانها شاهد هستیم چندین دانشگاه وجود دارد در حالی که در برخی دیگر، فقط یک دانشگاه وجود دارد!
شورای عالی انقلاب فرهنگی باید اینگونه کمبودها در زمینه توسعه مراکز آموزشی عالی را رفع کند.
4ـ در دانشگاهها، بخشی از سهمیهها، عادلانه نیستند و شورای عالی انقلاب فرهنگی باید اینها را چارهاندیشی کند.
5ـ در تصمیمسازی برای دانشگاهیان بایستی یک ساز و کار وجود داشته باشد که قبل از تصمیمات کلان، نظرات دانشگاهیان از جمله دانشگاهیان استانها، اخذ شود.
6ـ محتوای دروس عمومی از 30 سال پیش تاکنون، تقریباً بدون تغییر مانده است در حالی که تحولات جامعه تغییر کردهاند.
7ـ دانشگاه نسل چهار و پنج باید حساسیت نسبت به ارائه راهکار برای حل مسائل جامعه داشته باشد؛ در کشور ما تعداد دانشگاهها از تعداد دانشگاههای کشورهای آمریکا، چین و کشورهای اروپایی بیشتر است اما ما نیاز داریم دانشگاهها به سوی نسل چهارم و پنجم حرکت کنند؛ یعنی دانشگاههایی که در رفع مسائل و مشکلات جامعه، اثرگذار و سهیم باشند.
8ـ در برخی دانشگاهها و مراکز آموزش عالی استان لرستان، کمبود فضای آموزشی، پژوهشی داریم که در این زمینه شورای عالی انقلاب فرهنگی باید به استان، کمک کند.
9ـ استعداد و ظرفیتهای انسانی بسیار توانمندی در سطح دانشگاههای استانهای کمتربرخورداری همچون لرستان وجود دارد؛ ضرورت دارد به نظام آموزش عالی این استانها، توجه ویژه شود.
10ـ دانشگاه باید مرجعیت علمی در همه علوم داشته باشد؛ متأسفانه صنعت ما چندان جایگاهی در کشورهای سطح یک دنیا ندارد.
این نشان میدهد که عدم ارتباط اثرگذار و پایدار بین دانشگاه و صنعت، یکی از چالشهای ماست.
11ـ اینکه برخی دانشجویان اینگونه فکر میکنند که بعد از دانشآموختگی از کشور خارج بشوند خودش یک چالش است که باید آسیبشناسی و راهکارشناسی شود.
12ـ امکانات و تجهیزات و زیرساختهای فیزیکی، آموزشی، تحقیقاتی، پژوهشی و آزمایشگاهی در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی ما بایستی به اندازه کافی وجود داشته باشد تا استاد و دانشجو، تشویق شود در کشور، خدمت کند.
13ـ پژوهش، نیرو متحرکه همه عرصههاست؛ ابزارها و تجهیزات پژوهش بایستی به قدر کافی در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی وجود داشته باشد و پژوهش با رویکرد حل مسائل جامعه انجام شود.
14ـ ابزارهای تشویقی محققان و پژوهشگران دانشگاهها و مراکز آموزش عالی کشور بایستی بیش از پیش، تقویت شده و ارتقاء یابند.
15ـ با رویکردهای دانشبنیان و فناورانه باید تلاش کنیم کاهش کیفیت آموزشی در دوران کرونا را در وضعیت فعلی، جبران کنیم.
16ـ ما شاهد کاهش بودجه مؤثر دانشگاهها و مراکز آموزش عالی هستیم؛ این، خودش یک چالش است. متأسفانه بودجه مؤثر دانشگاهها و مراکز آموزش عالی براساس نوسانات نرخ ارز، کاهش یافته است.
17ـ مهاجرت برخی اساتید به خارج از کشور، یکی از چالشهاست؛ گاهی شاهد هستیم که برخی شرکتهای دانشبنیان و استارتاپها به خارج از کشور مهاجرت میکنند که باید با تدابیر لازم و کافی مانع تداوم این موضوع شویم.
18ـ ما در حوزه تولید علم و مقاله، از رتبههای خوب جهان هستیم ولی در زمینه کاربرد دانش در عالم ثبت محصول، رتبه 53 جهان هستیم که نشان میدهد در زمینه تبدیل علم به کاربرد و فناوری و تولید محصول بایستی، سیاستهای ویژه را اجرا کنیم؛ یعنی بایستی همان کار جهادی که در تولید علم کردهایم در زمینه کاربرد دانش و تولید محصولات هم انجام بدهیم.
19ـ در زمینه شرکتهای دانشبنیان، نیازمند فرهنگسازی پایه هستیم که تفکر کارآفرینی و اشتغالآفرینی از سطح مدارس است.
آموزش و پرورش بایستی اجازه ایجاد و ورود تفکر خلاق را به مدارس بدهد. بایستی در این زمینه، شورای عالی انقلاب فرهنگی، دستورالعمل مورد نیاز را تهیه و ابلاغ کند.
20ـ باید به سمتی برویم که دانشجو وقتی دانشآموخته میشود به جای اینکه مدام دنبال شغل برود خودش، اشتغال برای دیگران ایجاد کند.
در این زمینه نیازمند اصلاح برخی قوانین نظام آموزش عالی و فرهنگسازی از طریق آموزش و پرورش و رسانهها هستیم.
21ـ نیاز است شورای عالی انقلاب فرهنگی کمک کند تا بتوانیم از فناوریها و صندوقهای سرمایهگذاری ریسکپذیر، حمایت مالی و مادی شود.
22ـ درباره ظرفیتهای فناوری حوزههای علمیه کشور، کار آنچنانی نشده است؛ خوشبختانه در استان لرستان، مقدمات شروع فعالیت مرکز رشد حوزه علوم اسلامی، فراهم شده است.
نیاز است همکاری بین پارکهای علم و فناوری با حوزههای علمیه و دفاتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاههای استانها، در زمینه فناوری، گسترش یابد.
23ـ اکثر سرفصلهای موجود در دانشگاهها بر حجم بالای معلومات تکیه دارند؛ این خودش اجازه خلاقیت به استاد و دانشجو را نمیدهد. بسیاری از سرفصلها هم غیرکاربردی هستند.
همین خودش باعث بیعلاقگی دانشجویان میشود؛ ضرورت دارد در سرفصلهای درسی دانشگاهها، بازنگری شود و سرفصلها متناسب با نیازهای بازار کار باشند.
ضرورت دارد در این زمینه، درسها و رشتههای میانرشتهای گسترش یابند.
24ـ رشتههای تحصیلی دانشگاهها باید متناسب با نیازهای شغلی استانها باشند.
25ـ باید بازدیدهای علمی و درسی در دروس دانشگاهی گنجانده شوند؛ دانشجو نباید فقط مسائل نظری را بیاموزد.
دانشجو باید در متن مسائل جامعه باشد و متناسب با مسائل جامعه، علم و دانش کاربردی را فرا گیرد.
26ـ بخشهای پژوهشی و فناوری دانشگاهها و مراکز آموزش عالی، از نظر بودجهای، متأسفانه وضعیت خوبی ندارند.
نیاز است در این زمینه بودجههای بیشتری اختصاص یابد و انگیزهها، حمایت شوند.
27ـ بین دانشگاه و بازار باید یک پیوند پایدار وجود داشته باشد تا شاهد نهادینه شدن رونق کسب و کارها باشیم.
در این زمینه ضرورت دارد دانشگاه، فناوری و بازار، به عنوان اجزای بهم پیوسته یک سیستم رونق کسب و کار، دیده شوند و ارتباط پایدار با همدیگر داشته باشند.
28ـ نیاز است بودجههای فرهنگی و اجتماعی دانشگاهها و مراکز آموزش عالی استانها، افزایش یابد.
ضرورت دارد برای آیینهای دارای اهمیت ملی، مذهبی، بودجههای کافی برای انجام فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی، تخصیص یابد.
در زمینه نیروهای انسانی بخشهای فرهنگی و اجتماعی دانشگاهها و مراکز آموزش عالی نیز بایستی تخصصگرایی، تقویت شود.
29ـ علوم انسانی زیرساخت یک جامعه است؛ متأسفانه در دانشکدههای علوم انسانی کشور، علومی تدریس میشوند که مبتنی بر فلسفه غرب و انسانشناسی غربی هستند.
با علوم انسانی غربی نمیتوان به تمدنسازی نوین اسلامی رسید. علوم انسانی باید اسلامیسازی شوند.
30ـ جهتگیری شورای عالی انقلاب فرهنگی باید به گونهای باشد که استاد دانشگاه هم آموزش دروس تخصص را ارائه کند و هم بتواند از نظر تعهدمداری، دانشجو را تربیت کند.
31ـ ایجاد ناامیدی در بین بخشی از دانشجویان، خودش یک چالش است که باید دربارهاش، راهکار اندیشید.
دانشجو نباید نسبت به آینده شغلیاش، احساس ناامیدی کند. دانشجو در کنار یادگیری درس باید، مهارت و حرفههای کاربردی را بیاموزد.
32ـ پیشنهاد این است که حوزههای علمیه با برنامهریزی، برنامههای مستمر دیدار و گفتوگوی طلاب با دانشجویان ساکن سراهای دانشجویی را تهیه و اجرا کنند.
باید گفتوگوی بین دانشجویان با حوزههای علمیه، افزایش یابد.
33ـ حوزههای علمیه باید مطالبهگر باشند و مطالبهگری داشته باشند در این رابطه که در جاهایی که اعتماد مردم آسیب دیده است این اعتماد بازگردد.
34ـ در مورد تبدیل وضعیت شغلی، ضمن حمایت از تبدیل وضعیت نیروهای ایثارگر، بایستی برای تبدیل وضعیت سایر نیروها هم برنامهریزی و اقدام شود.
35ـ حدود 40 درصد بار آموزشی کشور را دانشگاه آزاد اسلامی برعهده دارد. توقع داریم از نظر بودجهای، توجه ویژهای به دانشگاه آزاد اسلامی بشود؛ زیرا دانشگاه آزاد اسلامی، یک ریال از بودجه دولتی استفاده نمیکند.
36ـ ضرورت دارد برخی دانشگاههای مدرکمحور بهویژه برخی مؤسسات غیرانتفاعی، مورد تجدیدنظر قرار بگیرند؛ زیرا برخی از اینها غیرمفید هستند.
37ـ پیشنهاد میشود در مقاطع تحصیلی ارشد و دکترا هم دروسی همچون دفاع مقدس، معارف، قرآن، وصایای امام (ره) همچون مقطع کارشناسی، گنجانده شود.
گفتنی است در نشست هماندیشی دانشگاهیان استان لرستان، آیتالله هاشم نیازی، نماینده مردم استان لرستان در مجلس خبرگان رهبری و حجتالاسلام و السلمین دکتر سیداحمدرضا شاهرخی، نماینده ولی فقیه در استان لرستان و امام جمعه خرمآباد حضور داشتند.
این نشست با همکاری دفاتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاههای استان لرستان، دبیرخانه استانی وحدت حوزه و دانشگاه و معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه لرستان برگزار شد.